درمان کجی و انحراف فک با ارتودنسی و جراحی

uu1

ممکن است گاهی اوقات به‌صورت موقت دچار درد در ناحیه فک و دهان شویم. اما اگر درد به‌صورت مزمن وجود داشته باشد و یا در برخی از موقعیت‌ها شما را دچار ناراحتی کند، ممکن است، علت آن به ناهنجاری‌های فک مربوط شود. احتمال دارد به دلایل مختلف، استخوان‌هایی که دهان شما را باز و بسته می‌کنند به‌درستی وظیفه خود را انجام ندهند. احتمال دارد این اختلال به‌صورت مادرزادی در شما ایجاد شده باشد و یا ممکن است در اثر یک حادثه و یا ضربه به این حالت مبتلا شده باشید. به‌طورمعمول استفاده بیش‌ازحد از فک برای جویدن مواد غذایی سخت و یا دیگر اشیاء مانند مداد و یا خودکار می‌تواند موقعیت صحیح فک را تغیر دهد.

رشد فک یک فرایند تدریجی است و در برخی موارد ممکن است، فک بالا و پایین با سرعت‌های متفاوتی رشد کنند. درنتیجه ممکن است، مشکلاتی در عملکرد فک افراد ایجاد شود، از جمله: اختلال در جویدن، اختلال در صحبت کردن، مشکلات مربوط به‌سلامت دندان و دهان و ایجاد تغییر در ظاهر افراد. همچنین آسیب‌دیدگی فک و یا نقص‌های مادر زادی نیز می‌تواند بر تراز بودن فک‌ها تأثیر بگذارد. افرادی که دچار ناهنجاری‌های دندانی شده‌اند و یا فک آن‌ها در موقعیت نامناسبی قرارگرفته است، می‌توانند از جراحی ارتوگناتیک بهره‌مند شوند. متخصصین ما در کلینیک دندانپزشکی دکتر صالحی با ارائه‌ی مشاوره‌ی تخصصی در مورد انواع و علل انحراف فک، مناسب‌ترین درمان را به شما معرفی می‌کنند. جهت دریافت نوبت مشاوره و یا رزرو نوبت درمان می‌توانید با شماره‌های 0212611005202126110053 تماس بگیرید. 

jjyy

انواع ناهنجاری‌ها


uu5

زمانی که دندان‌های ردیف بالا کمی جلوتر از دندان‌های ردیف پایین قرار بگیرند، دندان‌ها در موقعیت مناسب و طبیعی خود قرار دارند. نامرتبی دندان‌ها زمانی رخ می‌دهد که موقعیت دندان‌های ردیف بالا و پایین نسبت به هم در حالت صحیح خود قرار نداشته باشند. بر اساس چگونگی قرار گرفتن دندان‌ها بر روی‌هم، نامرتبی دندان‌ها به انواع مختلفی تقسیم می‌شوند. موقعیت استخوان‌های فک نیز در رابطه با دندان‌ها مورد ارزیابی قرار خواهد گرفت.

  • گروه اول: اگرچه دندان‌های آسیا در بالا و پایین به‌درستی بر روی‌هم قرارگرفته‌اند، اما دندان‌ها دچار فشردگی و یا فاصله بیش‌ازحد شده‌اند. در این گروه ممکن است حالت‌هایی همچون: کراس بایت، چرخش دندان‌ها و اورلپ دندانی یا جلو زدگی دندان‌ها رخ دهد که شدت آن می‌توانند در افراد مختلف، متفاوت باشد.
  • گروه دوم: در این گروه دندان‌های آسیای پایین با ردیف بالای خود تناسب دارند، اما فک پایین به سمت گلو به عقب‌رفته و چانه به سمت داخل می‌رود.
  • گروه سوم: در این گروه دندان‌های آسیای فک پایین به سمت جلو متمایل شده و با دندان‌های بالایی خود تناسبی ندارند. این ناترازی باعث می‌شود فک به جلو بیاید و دندان‌های ردیف پایین نیز جلوتر از ردیف بالا قرار بگیرند، درنتیجه نسبت به دندان‌های بالایی خود دچار حالت کراس بایت می‌شوند.

علائم تراز نبودن فک


اختلال در جویدن

صرف‌نظر از اینکه لبخند افراد چگونه به نظر می‌رسد، دندان‌های جلویی ردیف بالا و پایین، نباید هنگام قرارگیری بر روی‌هم دقیقاً روی‌هم قرار بگیرند، بخصوص هنگام جویدن. شما باید یک اوربایت جزئی (اندکی فاصله) در قرار گیری دندان‌ها بر روی‌هم داشته باشید تا بتوانید راحت مواد غذایی را بجوید و دندان‌های شما باهم برخوردی نداشته باشند. متأسفانه، قرار نداشتن فک در موقعیت صحیح خود، باعث می‌شود دندان‌ها بر روی‌هم قرارگرفته و موقع جویدن برای بیمار ناراحتی ایجاد شود و یا درد ایجاد شود.

تنفس غیرطبیعی

دهان خود را ببندید و عمل دم را انجام دهید، آن را بازکنید و عمل بازدمم را انجام دهید، این فرایند یک تنفس عادی محسوب می‌شود.. اگر فک شما به‌درستی در موقعیت خود قرار نداشته باشد، ممکن است هنگام تنفس دچار مشکل شوید. کسانی که از این مشکل رنج می‌برند، اغلب از طریق بینی با دهان باز نفس می‌کشند، که به آن بیماری "تنفس دهانی" می‌گویند. دندان‌پزشک یا متخصص جراحی دهان می‌تواند دهان شما را معاینه کرده تا علت اختلال تنفسی شما مشخص گردد.

ظاهر غیرطبیعی چهره

هر چهره‌ای ویژگی‌های منحصربه‌فرد خود را دارد. اما پزشک آموزش‌دیده می‌تواند با معاینه دقیق مشخص کند که آیا ناهنجاری فک باعث اختلال در ظاهر شما شده است یا نه. به‌طورمعمول، ممکن است فشردگی یا فاصله بیش‌ازحد دندان‌ها باعث نامرتبی دندان‌ها شود که در پی آن ممکن است در ظاهر چهره افراد مؤثر باشد. کودکانی که برای مدت‌زمان طولانی از پستانک استفاده می‌کنند و یا دائماً انگشت شست خود را بدون کنترل والدین می‌مکند، ممکن است دچار اختلال در موقعیت فک شوند. گاهی اوقات ظاهر غیرطبیعی چهره می‌تواند در اثر وجود درد مزمن در فک ایجاد شود (که ممکن است در اثر عدم تراز بودن فک ایجاد شده باشد)، چراکه فرد برای فرار از درد، سعی می‌کند فک خود را در موقعیت خاصی قرار دهد.

مشکلات مربوط به تراز نبودن فک


وجود انحراف در فک می‌تواند به‌صورت بالقوه مشکلاتی را برای افراد ایجاد نماید، به‌طورکلی ممکن است سلامت عمومی و راحتی بیمار تحت تأثیر قرار بگیرد. در صورت نا تراز بودن فک، برخی اختلالات می‌تواند گریبان گیر افراد شود.

کج شدن دندان‌ها

uu6

صاف بودن دندان‌ها و مرتب بودن آن‌ها، صفت مثبتی است که برای اکثر افراد مطلوب می‌باشد. اما وجود انحراف در ناحیه فک می‌تواند این امر را با مشکل مواجه کند. چراکه ناهنجار بودن فک می‌تواند باعث کج شدن دندان‌ها شود. نامرتبی دندان‌ها تنها در ظاهر دندان‌ها و لبخند شما تأثیر نمی‌گذارد، بلکه می‌تواند بهداشت دهان و دندان‌های شما را نیز به خطر ‌اندازد. دندان‌هایی که به یک سمت منحرف می‌شوند، ممکن است بر روی دندان‌های مجاور خود فشار و استرس اضافی وارد کنند. همچنین کج شدن دندان‌ها می‌تواند پاک‌سازی اسید، باکتری‌ها و بقایای مواد غذایی را از دهان دشوار سازد، درنتیجه بهداشت دهان و دندان‌ها می‌تواند تحت تأثیر قرار بگیرد.

اوربایت و آندربایت

uu7

اگر فک شما در موقعیت صحیح خود قرار نداشته باشد، ممکن است کج شدن دندان‌ها تنها مشکل شما نباشد، همچنین احتمال دارد مشکلاتی همچون: اوربایت و یا آندربایت را نیز تجربه نمایید. این نامرتبی‌های دندانی می‌توانند در ظاهر شما تأثیرگذار باشند، بهداشت دهان و دندان شما را تحت تأثیر قرار داده و حتی ممکن است غذا خوردن و صحبت کردن شما را نیز با مشکلاتی روبه‌رو کنند.

اختلال مفصل گیجگاهی – فکی (TMJ)

uu8

انحراف دندان‌ها و نامرتبی آن‌ها، می‌تواند مشکلات زیادی را برای بیماران ایجاد نماید، ازجمله اختلال مفصل گیجگاهی – فکی (TMJ) که می‌تواند دردناک باشد. مفصل گیجگاهی مفصل لولایی است که امکان حرکت فک شما را فراهم می‌کند. عدم تراز بودن آن می‌تواند باعث ایجاد درد و ناراحتی‌های مختلفی شود.

مزایای درمان ناهنجاری فک

  • حرکت دندان‌ها و جویدن را آسان‌تر می‌کند و به‌صورت کلی کیفیت جویدن را بهبود می‌بخشد.
  • اختلالات مربوط به بلع و یا صحبت کردن را برطرف می‌کند.
  • سایش بیش‌ازحد و ایجاد اختلال در دندان‌ها را به حداقل ممکن می‌رساند.
  • نحوه قرارگیری دندان‌ها بر روی یکدیگر و یا مشکلات مربوط به بسته شدن فک را اصلاح می‌کند، مانند زمانی که دندان‌های آسیا بر روی یکدیگر قرار می‌گیرند، ولی دندان‌های جلو نسبت به هم فاصله دارند (اپن بایت).
  • تصحیح عدم تناسب (عدم تقارن) اجزاء صورت، مانند چانه کوچک، اندربایت، اوربایت و کراس بایت
  • بهبود توانایی بسته شدن لب‌ها به‌صورت کامل و بدون ایجاد ناراحتی
  • از بین بردن درد ناشی از اختلال در مفصل گیجگاهی- فکی (TMJ) و دیگر مشکلات مربوط به فک
  • ترمیم آسیب‌دیدگی‌های صورت یا نقایص مادرزادی
  • کمک به برطرف شدن بیماری  آپنه انسدادی خواب

درمان یا رفع ناهنجاری فک


جراحی فک

uu9

در موارد شدید انحراف فک، جراحی فک (ارتوگناتیک) ممکن است لازم شود. جراح فک و صورت با استفاده ابزارهایی همچون: صفحات مخصوص، اتصالات، پیچ و سیم جراحی تلاش می‌کند تا انحرافات مربوط به فک را اصلاح نماید. معمولاً جراحی فقط زمانی توصیه می‌شود که ناهنجاری فک در فعالیت‌های روزمره بیمار ، مانند غذا خوردن، صحبت کردن و خوابیدن تأثیر بگذارد.

پس از جراحی، پزشک دستورالعمل‌های لازم را به شما ارائه خواهد نمود. آن‌ها معمولاً شامل موارد زیر می‌گردد:

مواد غذایی مجاز برای مصرف، نحوه رعایت بهداشت دهان و دندان، اجتناب از مصرف دخانیات، اجتناب از انجام فعالیت‌های شدید، داروهای لازم برای کنترل درد، زمانی که می‌توانید به محل کار یا مدرسه بازگردید، که معمولاً بین یک تا سه هفته طول خواهد کشید. معمولاً ترمیم و بهبود اولیه فک حدود شش هفته پس از جراحی طول خواهد کشید، اما بهبودی کامل می‌تواند تا 12 هفته طول بکشد.

به‌طورکلی جراحی فک زمانی که توسط یک جراح فک و صورت باتجربه انجام شود، امن و بی‌خطر خواهد بود، در اغلب موارد این جراحی با همکاری متخصص ارتودنسی صورت می‌پذیرد. بعد از عمل جراحی، ممکن است مقداری درد و تورم را تجربه نمایید. جراحی اصلاح فک می‌تواند در فک بالا، فک پایین، چانه و یا ترکیبی از آن‌ها انجام شود.

درمان ارتودنسی

uu10

بریس‌های ارتودنسی، درمانی استاندارد برای اصلاح دندان‌های کج شده و یا فشردگی دندان‌ها محسوب می‌شود. در این درمان سنتی براکت‌های دندانی به دندان‌ها متصل شده و سپس توسط سیم ارتودنسی به هم وصل می‌گردند. در فواصل زمانی منظم، معمولاً در طول یک تا سه سال، متخصص ارتودنسی سیم‌ها را تنظیم و محکم‌تر می‌کند تا به‌تدریج دندان‌ها حرکت کرده و فک بیمار تراز گردد. بریس‌ها اغلب برای درمان اوربایت به کار گرفته می‌شوند حالتی که درآن فک بالایی بیش‌ازحد جلو آمده، درنتیجه دندان‌های جلویی ردیف بالا جلوتر از موقعیت اصلی خود قرار می‌گیرند.

ارتودنسی کاموفلاژ (استتاری)

uu11

 هدف از درمان با ارتودنسی کاموفلاژ تصحیح اختلالات اسکلتی به کمک ارتودنسی است که در آن موقعیت دندان‌ها در فک حرکت داده می‌شود تا تراز موردنظر به دست آید و دندان‌ها مرتب گردند، در این حالات ازلحاظ زیبایی نیز ظاهر بیمار اصلاح خواهد شد. از این درمان برای انواعی از نامرتبی‌های دندانی و ناهنجاری‌های فکی استفاده می‌شود.